{"id":13,"date":"2022-01-04T13:55:15","date_gmt":"2022-01-04T12:55:15","guid":{"rendered":"http:\/\/spjastrzab.ugporaj.pl\/?page_id=13"},"modified":"2022-01-04T13:55:15","modified_gmt":"2022-01-04T12:55:15","slug":"historia-szkoly","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/spjastrzab.ugporaj.pl\/?page_id=13","title":{"rendered":"Historia Szko\u0142y"},"content":{"rendered":"<p><img fetchpriority=\"high\" decoding=\"async\" class=\"wp-image-14 aligncenter\" src=\"http:\/\/spjastrzab.ugporaj.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/01\/historia4-300x198.jpg\" alt=\"\" width=\"358\" height=\"236\" srcset=\"https:\/\/spjastrzab.ugporaj.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/01\/historia4-300x198.jpg 300w, https:\/\/spjastrzab.ugporaj.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/01\/historia4.jpg 610w\" sizes=\"(max-width: 358px) 100vw, 358px\" \/><\/p>\n<p class=\"font_8\">1.\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0O\u015bwiata szkolna w Jastrz\u0119biu.<\/p>\n<p class=\"font_8\"><span class=\"wixGuard\">\u200b<\/span><\/p>\n<p class=\"font_8\">1.1\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0Od pocz\u0105tku XX wieku do 31.09.1939 r.<\/p>\n<p class=\"font_8\">Wie\u015b Jastrz\u0105b od pocz\u0105tku XX wieku znajdowa\u0142a si\u0119 w obszarze tzw. Kr\u00f3lestwa Polskiego wi\u0119c nale\u017ca\u0142a do Rosji carskiej. W tym zaborze nauka szkolna dzieci nie by\u0142a obowi\u0105zkowa. Rz\u0105d rosyjski zak\u0142ada\u0142 w niekt\u00f3rych wioskach tzw. szko\u0142y ludowe. Wed\u0142ug danych statystycznych z 1914 r. w szko\u0142ach tych uczy\u0142o si\u0119 oko\u0142o 18% og\u00f3\u0142u dzieci w wieku szkolnym. Nauka prywatna by\u0142a zakazana, uczono jednak tajnie j\u0119zyka polskiego, gdy by\u0142o to mo\u017cliwe.<\/p>\n<p><img decoding=\"async\" class=\" wp-image-16 aligncenter\" src=\"http:\/\/spjastrzab.ugporaj.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/01\/historia2-300x225.jpg\" alt=\"\" width=\"371\" height=\"278\" srcset=\"https:\/\/spjastrzab.ugporaj.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/01\/historia2-300x225.jpg 300w, https:\/\/spjastrzab.ugporaj.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/01\/historia2.jpg 643w\" sizes=\"(max-width: 371px) 100vw, 371px\" \/><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p class=\"font_8\">W Jastrz\u0119biu Publiczn\u0105 Szko\u0142\u0119 Podstawow\u0105 otworzono w latach 1922-1924. By\u0142y w niej czynne 4 pocz\u0105tkowe klasy. Je\u017celi rodzice chcieliby, aby ich dziecko uko\u0144czy\u0142o pe\u0142ne 7 klas posy\u0142ali je do najbli\u017cszej 7-mio klasowej szko\u0142y (tj. do Poraja). W przeciwnym razie dziecko ucz\u0119szcza\u0142o do 14 roku \u017cycia do miejscowej szko\u0142y, gdy\u017c nauka odbywa\u0142a si\u0119 na og\u00f3\u0142 w klasach \u0142\u0105czonych. Pierwsz\u0105 nauczycielk\u0105 w szkole powszechnej w Jastrz\u0119biu by\u0142a Bronis\u0142awa Fazan.<\/p>\n<p class=\"font_8\">W 1926 r. wybudowano w\u0142asny budynek szkolny. By\u0142 bardzo skromny. Jedna izba lekcyjna, korytarzyk, kancelaria w ma\u0142ym pokoiku.\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 W szkole by\u0142 jeden nauczyciel. W tym czasie tj. od 1926 r. nauczycielk\u0105 by\u0142a Helena Kubikowa mieszkaj\u0105ca najpierw w Jastrz\u0119biu, p\u00f3\u017aniej dochodz\u0105ca \u00a0z Poraja.<\/p>\n<p class=\"font_8\">W 1936 r. dobudowano do istniej\u0105cego ju\u017c budynku izb\u0119 lekcyjn\u0105. W latach 30-tych pracowa\u0142o ju\u017c dw\u00f3ch nauczycieli. Uda\u0142o si\u0119 ustali\u0107, \u017ce w latach 1930-1939 w Publicznej Szkole Podstawowej w Jastrz\u0119biu uczyli: Miko\u0142aj Dany\u0142ow, Maria Polakowska, Gabriela Niwi\u0144ska-katechetka. Przez pewien czas pracowa\u0142a nauczycielka narodowo\u015bci \u017cydowskiej, prawdopodobnie mieszkaj\u0105ca w Poraju, lecz jej nazwiska nie da si\u0119 dzi\u015b ustali\u0107.<\/p>\n<p class=\"font_8\">W latach 1936-31.08.1939 kierownikiem szko\u0142y by\u0142 Miko\u0142aj Dany\u0142ow, nauczycielk\u0105 Maria Polakowska.<\/p>\n<p class=\"font_8\">3-go wrze\u015bnia mia\u0142 rozpocz\u0105\u0107 si\u0119 kolejny rok szkolny 1939\/40. W tym dniu wojska niemieckie wkroczy\u0142y do gminy Poraj. Rozpocz\u0105\u0142 si\u0119 tragiczny czas okupacji.<\/p>\n<p class=\"font_8\">1.2\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0Nauka szkolna w Jastrz\u0119biu w czasie okupacji<\/p>\n<p class=\"font_8\">Rok szkolny mia\u0142 si\u0119 rozpocz\u0105\u0107 3 wrze\u015bnia 1939 r. W tym dniu wojsko niemieckie wkroczy\u0142o na teren gminy Poraj. Rozpocz\u0119\u0142a si\u0119 trwaj\u0105ca ponad 5 lat okupacja hitlerowska. W\u0142adze okupacyjne po wprowadzeniu administracji otworzy\u0142y szkol\u0119 w Jastrz\u0119biu 2.11.1939 r. Kierownikiem by\u0142 nadal Miko\u0142aj Dany\u0142ow, nauczycielk\u0105 Maria Polakowska.<\/p>\n<p class=\"font_8\">20.07.1940 r. \u2013 szko\u0142\u0119 zamkni\u0119to na polecenie w\u0142adz hitlerowskich.<\/p>\n<p class=\"font_8\">Po prawie dwuletniej przerwie 02.05.1942 r. w\u0142adze niemieckie otworzy\u0142y szko\u0142\u0119. Uczyli w niej prawdopodobnie Miko\u0142aj Dany\u0142ow, Mieczys\u0142awa Janicka, Bronis\u0142awa Fazan. Rok szkolny trwa\u0142 r\u00f3wnie\u017c w miesi\u0105cach letnich, poniewa\u017c dzieci w du\u017cej mierze wykorzystywano do zbierania i suszenia zi\u00f3\u0142, jag\u00f3d i innych owoc\u00f3w le\u015bnych, grzyb\u00f3w oddawanych nast\u0119pnie Niemcom.<\/p>\n<p class=\"font_8\">Opr\u00f3cz nauki nadzorowanej i kontrolowanej przez niemieckie w\u0142adze o\u015bwiatowe \u2013 dzieci i m\u0142odzie\u017c zdobywa\u0142y wiedz\u0119 w tajnym nauczaniu. By\u0142o ono zorganizowane zale\u017cnie od warunk\u00f3w. Organizowano grupy dzieci i m\u0142odzie\u017cy w tzw. \u201ekompletach\u201d. Lekcje odbywa\u0142y si\u0119 w prywatnych mieszkaniach. By\u0142o to bardzo niebezpieczne i grozi\u0142o represjami. Cz\u0119sto przy wzajemnym zaufaniu rodzic\u00f3w, dzieci i nauczyciela lekcje z zakresu takich zakazanych przedmiot\u00f3w jak historia, geografia, j\u0119zyk polski odbywa\u0142y si\u0119 w szkole. Dzieci przynosi\u0142y na takie lekcje ukryte pod ubraniem zachowane podr\u0119czniki, a na wypadek niespodziewanej kontroli mia\u0142y \u201epod r\u0119k\u0105\u201d podr\u0119czniki dozwolone.<\/p>\n<p class=\"font_8\">Tajne nauczanie organizowa\u0142a i prowadzi\u0142a nauczycielka Bronis\u0142awa Fazan.<\/p>\n<p class=\"font_8\">1.3\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0Od 16.01.1945 r. do chwili obecnej.<\/p>\n<p class=\"font_8\">W wyniku ofensywy radzieckiej Niemcy opu\u015bcili Jastrz\u0105b inne miejscowo\u015bci gminy Poraj 16 stycznia 1945 r. Zako\u0144czy\u0142a si\u0119 okupacja, wojna trwa\u0142a jeszcze do 8 maja 1945 r. Nauczycielstwo natychmiast przyst\u0105pi\u0142o do organizowania nauki w szko\u0142ach. Podobnie by\u0142o w Jastrz\u0119biu. Kierownik szko\u0142y Miko\u0142aj Dany\u0142ow po ucieczce Niemc\u00f3w natychmiast wyjecha\u0142. Obowi\u0105zki kierownika szko\u0142y w latach 40-tych pe\u0142ni\u0142a Maria Polakowska (do 1946 r.), p\u00f3\u017aniej Jadwiga Rosiko\u0144 i Halina Czerna (1947-49). W pierwszych powojennych latach w szkole jastrz\u0119bskiej by\u0142y tylko 4 pocz\u0105tkowe klasy. Warunki nauki by\u0142y w tym czasie trudne. Brakowa\u0142o opa\u0142u, wie\u015b nie by\u0142a jeszcze zelektryzowana. Opr\u00f3cz \u0142awek, tablicy i kredy nie by\u0142o nic. Jednak nauka musia\u0142a si\u0119 odbywa\u0107. Wszyscy nauczyciele, rodzice, a tak\u017ce dzieci robili co by\u0142o w ich mocy, by ta prawdziwa polska szko\u0142a mog\u0142a istnie\u0107 i dzia\u0142a\u0107. W pierwszych powojennych miesi\u0105cach nauczyciele nie otrzymywali pobor\u00f3w. W\u00f3wczas rodzice zorganizowali si\u0119 i dostarczali mleko i inne w\u0142asne produkty spo\u017cywcze swym nauczycielom, by mogli przetrwa\u0107 najtrudniejszy czas. Drukowano pospiesznie podr\u0119czniki. Pomoce naukowe wykonywali sami nauczyciele cz\u0119sto z pomoc\u0105 starszych dzieci. Nie by\u0142o w Jastrz\u0119biu biblioteki, nie wychodzi\u0142y jeszcze czasopisma dzieci\u0119ce, ale i temu postarano si\u0119 zaradzi\u0107. Dzieci w\u0142asnymi r\u0119kami zrobi\u0142y dla najm\u0142odszych klas \u201ebiblioteczk\u0119\u201d. By\u0142y to zrobione z tekturki same tylko ok\u0142adki z wklejonymi wewn\u0105trz wierszykami kr\u00f3tkimi opowiadaniami. Wszystkie materia\u0142y do \u201eksi\u0105\u017ceczek\u201d dzieci wyszuka\u0142y w domach, a by\u0142y to najcz\u0119\u015bciej pojedyncze kartki z przedwojennych pisemek. Jak w prawdziwej bibliotece \u201eksi\u0105\u017ceczki\u201d mia\u0142y numery i by\u0142y codziennie wypo\u017cyczane. W ten spos\u00f3b dzieci szybko opanowa\u0142y p\u0142ynne czytanie.<\/p>\n<p class=\"font_8\">W skromnych warunkach odbywa\u0142y si\u0119 imprezy np. zabawy noworoczne, z kt\u00f3rych doch\u00f3d zasila\u0142 szkoln\u0105 kas\u0119, op\u0142atek, Dzie\u0144 Matki itp.<\/p>\n<p class=\"font_8\">W latach 50-tych funkcj\u0119 kierownika szko\u0142y w Jastrz\u0119biu sprawowa\u0142a Maria Polakowska (1951-1954), nast\u0119pnie Jadwiga Rosiko\u0144, a od 1945 do 1965 Natalia Kidawka. W tym czasie pracowa\u0142y r\u00f3wnie\u017c Maria Marsza\u0142ek i Helena Harbas.<\/p>\n<p class=\"font_8\">Stopniowo zwi\u0119ksza\u0142a si\u0119 ilo\u015b\u0107 klas i ilo\u015b\u0107 zatrudnionych nauczycieli. W 1953 r. w jastrz\u0119bskiej szkole dzieci ju\u017c pobiera\u0142y nauk\u0119 do VI klasy w\u0142\u0105cznie.<\/p>\n<p class=\"font_8\">Ma\u0142y budynek szkolny ju\u017c nie wystarcza\u0142, podj\u0119to wi\u0119c decyzj\u0119 o budowie nowego budynku dostosowanego do rosn\u0105cych potrzeb szko\u0142y. W 1964 r. oddano do u\u017cytku spo\u0142eczno\u015bci Jastrz\u0119bia obszern\u0105, nowoczesn\u0105 szko\u0142\u0119. W uroczysto\u015bci otwarcia szko\u0142y obok dzieci i doros\u0142ych mieszka\u0144c\u00f3w wzi\u0119\u0142y udzia\u0142 w\u0142adze o\u015bwiatowe i administracyjne.<\/p>\n<p><img decoding=\"async\" class=\" wp-image-15 aligncenter\" src=\"http:\/\/spjastrzab.ugporaj.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/01\/historia3-300x215.jpg\" alt=\"\" width=\"378\" height=\"271\" srcset=\"https:\/\/spjastrzab.ugporaj.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/01\/historia3-300x215.jpg 300w, https:\/\/spjastrzab.ugporaj.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/01\/historia3.jpg 647w\" sizes=\"(max-width: 378px) 100vw, 378px\" \/><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<h1 class=\"font_0\">Szko\u0142a funkcjonuje do dzi\u015b. Jest ci\u0105gle modernizowana, upi\u0119kszana.<\/h1>\n<h1><\/h1>\n<h1><\/h1>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\" wp-image-14 aligncenter\" src=\"http:\/\/spjastrzab.ugporaj.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/01\/historia4-300x198.jpg\" alt=\"\" width=\"385\" height=\"254\" srcset=\"https:\/\/spjastrzab.ugporaj.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/01\/historia4-300x198.jpg 300w, https:\/\/spjastrzab.ugporaj.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/01\/historia4.jpg 610w\" sizes=\"(max-width: 385px) 100vw, 385px\" \/><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>1.\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0O\u015bwiata szkolna w Jastrz\u0119biu. \u200b 1.1\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0Od pocz\u0105tku XX wieku do 31.09.1939 r. Wie\u015b Jastrz\u0105b od pocz\u0105tku XX wieku znajdowa\u0142a si\u0119 w obszarze tzw. Kr\u00f3lestwa Polskiego wi\u0119c nale\u017ca\u0142a do Rosji carskiej. W tym zaborze nauka szkolna dzieci nie by\u0142a obowi\u0105zkowa. Rz\u0105d rosyjski zak\u0142ada\u0142 w niekt\u00f3rych wioskach tzw. szko\u0142y ludowe. Wed\u0142ug danych statystycznych z 1914 r. w [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":""},"class_list":["post-13","page","type-page","status-publish","hentry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/spjastrzab.ugporaj.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/13","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/spjastrzab.ugporaj.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/spjastrzab.ugporaj.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/spjastrzab.ugporaj.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/spjastrzab.ugporaj.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=13"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/spjastrzab.ugporaj.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/13\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":18,"href":"https:\/\/spjastrzab.ugporaj.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/13\/revisions\/18"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/spjastrzab.ugporaj.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=13"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}